ساختمان سرپرستی بانک مسکن منطقه اصفهان
کارفرما: شرکت سرمایهگذاری مسکن. نماینده کارفرما: مهندس علیرضا لاهیجی. طرح: کارگاه معماری پلشیر. سرپرست طرح: محمدرضا قانعی. مسئول طرح: مازیار مومنی. گروه طراحی: علی شیخالاسلام، فرانک تمدن. همکاران طراحی: حمیدرضا آبدار، رضا اخوان فرازنده، عسل عدیلی. مدلسازی کامپیوتری: حمیدرضا آبدار، محمد موسویزادگان. سازه: فریدون بنکدارپور، امیر محمودزاده. تأسیسات: محمود ناصر، مهدی کاظمی. عکس ماکت: جاسم غضبانپور. مساحت زمین: ۱۰۳۱ مترمربع. زیربنای کل: ۴۷۰۰ مترمربع.
نگرش عملکردی حاکم بر این طرح، تعریفی دیگر و بازنویسی نو از مفهوم «بانک» است. «بانک» در معنای سنتی فقط جایگاهی برای جمعآوری و حفظ سرمایه بود. اما در این نگرش تازه، «بانک» جایگاه شکلگیری هرچه گستردهتر روابط اجتماعی، نزدیکی به مردم، به جریان انداختن سریعتر سرمایه، و خلاصه محلی برای شکلگیری ارتباطات مردمی تلقی شده است. از اینرو انتقال و ارتباط فضاهای داخل و خارج از اهمیتی خاص برخوردار است.
طرح کلی معماری ساختمان سرپرستی بانک مسکن منطقه اصفهان از حجمی مکعبمستطیل بر روی یک سکو، بهعنوان پایه و تکیهگاه حجم مکعبی، تشکیل میشود.
مفصل شفاف در محل اتصال حجم مکعبی با سکوی پایه، فضای بانک را تعریف میکند. حجم مکعبی بهگونهای بر روی سکو قرار گرفته است که دو طرف ساختمانی حجم و سکو بهطور یکپارچه ادراک میشوند.
در این طرح، از نور بهعنوان عنصری شفاف، سیال، ارتباطدهنده و هدایتکننده استفاده شده است.
نقطه آغاز حرکت و نفوذ در فضای درون، همان مفصل شفاف است که توسط نور دریافتشده از شکاف سقف و چرخش پلههای شفاف به لایههای اداری هدایت میشود. گشودگیها با در نظر گرفتن جهت ساختمان از شمال به جنوب و به سمت ساحل زیبای زایندهرود از «کمترین» به «بیشترین» شکل گرفتهاند، ضمن این که فرم کلی حجم همچنان دستنخورده و قابلدرک باقی مانده است.
ساختمان نمایندگی جمهوری اسلامی ایران / اردن (امان)
کارفرما: وزارت امور خارجه — اداره کل ساختمان و پشتیبانی. نماینده کارفرما: آقای مهندس حمیدرضا نیککار اصفهانی. سرپرست طرح: محمدرضا قانعی. مسئول طرح: علی شیخالاسلام. مشاور عالی طراحی: داراب دیبا. گروه طراحی: فرانک تمدن، مازیار مومنی، فرزاد خوروش، روبرت کشیشیان. همکاران طراحی: تورج شهنواز، حمیدرضا آبدار. مدلسازی کامپیوتری: محمد موسویزادگان، رضا اخوان فرازنده. ماکت: وازریک ملکنیان. سازه: فریدون بنکدارپور، ندا بهشتی. تأسیسات: محمود ناصر، مهدی کاظمی. عکس ماکت: جاسم غضبانپور. روشنایی: محمدرضا کیانزاد. مساحت زمین: ۴۸۲۰ مترمربع. زیربنای کل: ۳۲۵۰ مترمربع.
طرح معماری سفارت ایران در اردن، با توجه به پیوندهای فرهنگی دو جامعه مسلمان، موقعیت زمین و ساختمان (بلندیهای جبل عمان و همجواری با کاخ ملکه)، سنتهای معماری هر دو کشور همراه با نوآوریهای معماری معاصر، تشخص عملکردی یک مجموعه ساختمانی دیپلماتیک، وحدت ساختاری مجموعه و تفکیک مناسب فضاهای درونی، اقلیم و طبیعت منطقه و سایر عوامل تأثیرگذار در معماری، تهیه گردیده است.
این مجموعه ساختمانی بر روی زمینی شیبدار به گونهای طراحی و جانمایی شده است که شیب طبیعی زمین را بازتاب دهد و تشدید کند. ساختمان مرتفعتر (سفارتخانه) در بلندی، و ساختمان کوتاهتر (کنسولگری) در پایین قرار میگیرد و چشماندازی گسترده را به طرف شهر و تپههای اطراف در معرض دید ساکنان ساختمان قرار میدهد.
احجام ساختمانی فضایی باغگونه را — همچون یک حیاط مرکزی — در برمیگیرد. دو مسیر متفاوت از دو ورودی در بالا و پایین مجموعه آغاز میشود، و هر کدام با چرخشی به دور مجموعه، به یکی از ساختمانهای اصلی (سفارتخانه با عملکرد خصوصیتر / کنسولگری با عملکرد عمومیتر) میرسد.
احجام به صورت دو لایه بر روی هم لغزیدهاند و ضمن حفظ سلسلهمراتب موردنظر و در برگرفتن فضای باز مرکزی (حیاط)، مجموعهای یکپارچه و واحد را شکل میدهند.
تسلط بر فضای باز مفرح درونی، چشمانداز بیرونی، تسلط دو حجم ساختمانی اصلی در ابتدا و انتهای زمین، وحدت و یکپارچگی مجموعه از دید بیرونی، تفکیک مناسب ورودیها و مسیرهای درونی و فضاهای عملکردی، تلفیق سنت و معماری امروزی، گشادهرویی همراه با ایمنی، تشخص توأم با فروتنی، و تعادل میان فضاهای باز و بسته از ویژگیهای اصلی این طرح است.
ساختمان نمایندگی جمهوری اسلامی ایران / نیجریه (ابوجا)
کارفرما: وزارت امور خارجه — اداره کل ساختمان و پشتیبانی. نماینده کارفرما: آقای مهندس حمیدرضا نیککار اصفهانی. طرح: کارگاه معماری پلشیر. سرپرست طرح: محمدرضا قانعی. مسئول طرح: علی شیخالاسلام. مشاور عالی طراحی: داراب دیبا. گروه طراحی: فرانک تمدن، مازیار مومنی، فرزاد خوروش، روبرت کشیشیان. همکاران طراحی: تورج شهنواز، حمیدرضا آبدار. مدلسازی کامپیوتری: محمد موسویزادگان، رضا اخوان فرازنده. ماکت: وازریک ملکنیان. سازه: فریدون بنکدارپور، امیر محمودزاده. تأسیسات: محمود ناصر، مهدی کاظمی. عکس ماکت: جاسم غضبانپور. مساحت زمین: ۷۰۰۰ مترمربع. زیربنای کل: ۲۳۶۰ مترمربع.
طرح معماری سفارت ایران در «ابوجا»، پایتخت جدید کشور نیجریه — با توجه به مبانی «معماری ایرانی» (ایوان و کوشک)، اقلیم گرم و طبیعت و معماری منطقه، تکیه بر مصالح ساختمانی بومی، پیوند و در عین حال تفکیک فضاهای عملکردی، تشخص شکلی و عملکردی ساختمان (سفارتخانه / کنسولگری)، گشادهرویی در عین رعایت ضوابط ایمنی، و مخصوصاً با توجه به معماری امروزی متناسب با عملکرد و بستر طرح، تهیه شده است.
ساختار کلی طرح، با توجه به زمین مستطیلشکل کشیده و نقش باد و سایه در ایجاد آسایش در ساختمان، شکل گرفته است. معماری سبک در زیر یک سقف گسترده سایهافکن، دیوارههای مشبک و فضاهای متخلخل، حداکثر استفاده از بادهای مساعد منطقه و تهویه طبیعی، از مشخصههای بارز این طرح است.
شبکهای منظم از سطوح افقی، با لغزش بر روی هم، فضایی نسبتاً باز و شفاف و گشادهرو را به وجود میآورد که فضاهای حرکت و گردش را در برگرفته است. تعادل میان فضاهای پر و خالی، و جریانی از خطوط و سطوح افقی (لایه به لایه) در دور تا دور احجام، و ایجاد شبکهای از حجمهای منفرد و متصل به یکدیگر، همراه با سقفی بلند و یکپارچه، استوار بر پایههای ظریف، از ویژگیهای بصری این طرح معماری است. این سقف به صورت پوستهای مستقل به صورت پوشش و سرپناهی سایهافکن، با اندکی فاصله از حجم یکپارچه بنا، امکان جریان باد در داخل ساختمان و تهویه طبیعی موردنیاز را فراهم میآورد.
سبک بودن معماری و گشادگی چهره آن، علاوه بر اهداف دیپلماتیک، با اقلیم و معماری منطقه نیز کاملاً همساز است.
