تزئین و جنایت؛ نقشه فضا

+\\n

با موضوع »آدولف لوس و هنر معمارى ...« این128 پس از انتشار معمار هنرمند بزرگ اختصاص مى یابد. -دومین شماره اى است که به این معمار را آماده مى کردیم، شوربختانه به برگردان 128 در دوره اى که معمار قابل اطمینانى از مقاله هاى او به زبان انگلیسى دسترسى پیدا نکردیم. دسترسى ترجمه شان وایت، که مترجم معتبر 1به کتاب تزئین و جنایت، آدولف لوس آلمانى به انگلیسى است، به خصوص با توجه به پس گفتار جوزف ماشِک، یکى از برجسته ترین منتقدان و تحلیلگران لوس و زمانه او که در پس گفتار درخشانش به مقاله هاى لوس ارجاع مى دهد و روشن است که ترجمه انگلیسى را مرور کرده، به برگردان این گزیده از مقاله هاى لوس اطمینان بیشترى یافتیم. بدیهى است که هیچ نقد و تحلیلى جاى آثار و نوشته هاى هنرمندان و معماران بزرگ را نمى گیرد، بهترین منتقد در اساس »تحلیل مى کند«، اما 128 معماران و هنرمندان بزرگ مثل شاعران، اهل »ترکیب« هستند. معمار عمدتاً درباره آثار و نقش او در معمارى و هنر بود، اما در این شماره، با ترجمه و انتشار هفت مقاله خود آدولف لوس؛ خواننده مستقیم در رابطه با اندیشه هاى او قرار مى گیرد. لوس با دو امر شناخته مى شود: نخست مقاله پرمناقشه »تزئین و جنایت« شناخته 2(او؛ دوم نگرش لوس به معمارى که با عنوان نقشه فضا )رامپلن مى شود و توجه کمترى را برانگیخته است، گرچه شاید یکى از مهم ترین خدمات او به معمارى باشد.

+\\n

تزئین و جنایت در قیاس با سایر معماران بزرگ نسل اول معمارى مدرن، دانشکده ها و محافل معمارى التفات چندانى به آدولف لوس ندارند، و توجه به لوس عمدتاً معطوف به مقاله »تزئین و جنایت« است، که برخورد به آن بسیار سطحى بوده است؛ شاید به دلیل اظهارنظرهاى لوس درباره بومیان غیراروپایى و روستاییان اتریشى، که نبوده است. با اینهمه به نحو عجیبى 3در چند دهه اخیر به مصلحت اجتماعى عنوان مقاله در پس ذهن دانشجو باقى مى ماند )به خصوص در ایران که با عنوان »تزئین جنایت است« معروف شده(، و در زندگى حرفه اى هرگاه مى خواهد نقش و فرم یا رنگى را با سازه یا روکارى همراه کند، ناآگاهانه اشتیاق او به ضرورت این اقدام پس رانده مى شود، انگار مى خواهد مرتکب »جنایت« شود.

+\\n

نقشه فضا )رامپلن( نگرش او به معمارى نیز که با عنوان رامپلن ]نقشه فضا[ شناخته شده است در این مورد هم گفته 4.در سایه مناقشات مربوط به تزئین قرار گرفته است خود لوس گویاتر است: »معمارى من نه در نقشه ها، بلکه در فضاها )مکعب ها( شکل مى گیرد )یا تصور مى شود(. من پلن هاى طبقات، نماها و مقاطع را طراحى نمى کنم. من فضاها را طراحى مى کنم. براى من، چیزى به نام طبقه همکف، طبقه اول و غیره وجود ندارد... تنها فضاهاى به هم پیوسته و دنباله دار، اتاق ها، پیش اتاق ها، تراس ها و غیره وجود دارند. طبقات )سطوح( در هم ادغام مى شوند و فضاها

+\\n

(1870-1933) آدولف لوس

+\\n

یادداشت سردبیر یادداشت سردبیر

+\\n

1908 ،بار آمریکایى، وین، اتریش

+\\n

مراجعه کنید 128 براى مطالعه بیشتر به معمار- برخى از تأثیرگذارترین آثار آدولف لوس

+\\n

، وین1913 ،خانه هورنر ، وین1928 ،خانه مُلر ، پراگ1930 ،خانه مولر

+\\n

، وین1909 - 1911 ،خانه لوس ، وین1912 ،خانه شو

+\\n

با هم ارتباط پیدا مى کنند. هر فضا ارتفاع متفاوتى را مى طلبد: اتاق غذاخورى قطعاً مرتفع تر از آبدارخانه است، بنابراین سقف ها در ترازهاى متفاوتى قرار مى گیرند. اتصال این فضاها به گونه اى است که این فراز و فرود )اختلف ارتفاع( نه تنها نامشهود بلکه کاربردى نیز باشد، در این ]رویکرد[ چیزى را مى بینم که براى دیگران راز بزرگى است، حال آنکه براى من کاملً طبیعى و 5«.بدیهى است و: »اما هنرمند، معمار، ابتدا تأثیرى را که مى خواهد بگذارد احساس مى کند و سپس با چشم ذهن فضاهایى را مى بیند که مى خواهد بیافریند. تأثیرى را که مى خواهد بر بیننده گذارد، چه ترس، چه دهشت، همانند درون زندان؛ ترس از خدا، همانند درون کلیسا؛ احترام به قدرت دولت، همانند درون ساختمان دولتى؛ پارسایى، همانند یادمان خاکسپارى؛ آسودگى همانند خانه مسکونى؛ 6«.همدلى همانند تالر مشروب خوارى: موجب این تأثیر، ماده و فرم هستند آنچه از قول لوس درباره معمارى آمد، یا »رازى« که از آن صحبت مى کند، مربوط به لوس یا معمارى مدرن نیست، بلکه معماران و هنرمندان بزرگ از ابتداى تاریخ آن را در ذهن داشتند، اینکه با معمارى خود مى خواهند

+\\n

چه تأثیرى بر انسان بگذارند. لوس چنان تأکیدى بر زیبایى ندارد و بیشتر احساسى معمارى متمرکز است. »راز« پرسش ناتمامى را -بر تأثیرات عاطفى پیش رو مى گذارد که هنوز با انسان همراه است. اینکه چه مجموعه اى از این تأثیرات، چیزى را »زیبا« مى کند، »راز« ناگشوده دیگرى است. .

+\\n

White ، در آلمانى به معناى هم فضا و هم اتاق است، فرهنگ و به ویژه زبان در کارruam ،raumplan -2 ( چه تأثیرىraum معمار و هنرمند تأثیر دارد. اینکه زبان به طور کلى )در اینجا واژه دومعنایى در کار معمار دارد مى تواند موضوع پژوهش جالبى باشد.

+\\n

3- politically correct رامپلن آدولف لوس، در معمارى ایران تأثیرگذار1330 و1320 به نظر مى رسد در دهه هاى-4 بوده؛ گویا در آن دوره به عنوان »مقطع شکسته« به آن اشاره مى شده است. بدیهى است فروکاستن رامپلن لوس به »مقطع شکسته« ناشى از برداشت ناقصى از اندیشه لوس بوده است. است: 1930 این جملت از یک متن بدون عنوان آدولف لوس با تاریخ نگارش حدود سال-5 این متن اولین بار در تک نگارى گلوك درباره آدولف لوس و سپس در مجموعه آثار کامل لوس آمده است:

+\\n

Adolf Loos, Sämtliche Schriften, Glück .«، که در همین شماره آمده است1898 ، برگرفته از مقاله »اصل مربوط به روکارى-6

Latest Videos

Categories

Building Types

Popular

Stay Updated

Follow Us