معماری معاصر

فینالیست‌ها — مسکونی آپارتمانی

· · ·
01

محل اجرا: خیابان قصرالدشت، شیراز · زیربنا: ۲۷۰۰ مترمربع · مساحت: ۶۱۰ مترمربع · عکس: نوید عطروش

آپارتمان خاطره باغ، شیراز

مهندسین مشاور اشعری — امیرحسین اشعری، زهرا جعفری، افشین اشعری

پروژه در کوچه‌ای از خیابان قصرالدشت واقع شده که به واسطه مجاورت با باغ‌های قصرالدشت، محله‌ای سرسبز و دل‌انگیز شناخته می‌شود. در پنجاه سال گذشته، ساخت و ساز فزاینده در این محلات سبز قدیمی، بخش زیادی از این باغ‌های تاریخی را نابود کرده است. سؤال اصلی ما این بود: آیا ساخت و ساز جدید می‌تواند بخشی از آسیب‌های وارد شده به باغ‌ها را احیا کند؟ برش‌ها در پوسته نما بر اساس موقعیت درختان تغییر شکل می‌دهند و فرم‌های ارگانیک از پوسته نما به لابی ورودی و پلان داخلی ادامه می‌یابند. در سمت حیاط، همه درختان قدیمی حفظ شده و فضایی سرشار از سبزینگی ایجاد شد.

02

محل اجرا: بلوار آزادی، ایلام · زیربنا: ۹۰۰ مترمربع · مساحت: ۲۹۶ مترمربع · عکس: پرهام تقی‌اف

ساختمان مسکونی همبود، ایلام

دفتر محاط — محمد هادیان‌پور، رضا منصوری

ایلام از معدود شهرهایی است که بیشتر ساختمان‌های آن با سطح اشغال ۱۰۰ درصد، تراکم بالا (۱۶۰ نفر در هکتار) و بدون توجه به ایجاد فضای متخلخل و باز در بافت شهری ساخته شده‌اند. شیوه شکل‌گیری شهر و ارزش‌های مردم از منظر محرمیت و ارتباط با طبیعت، فضایی غیرمتجانس ایجاد کرده است. پروژه تلاش می‌کند به جای انتخاب بین گفتمان شیء‌محور و میدان‌محور، اجازه دهد پروژه در تنش بین این دو شکل بگیرد. دو پوسته ایجاد شد تا فضاهای نیمه‌باز نقش فعال و زیست‌پذیری خود را بین این دو پوسته شکل دهند.

03

محل اجرا: خیابان ولنجک، تهران · زیربنا: ۲۰۰۰ مترمربع · مساحت: ۳۳۳ مترمربع · عکس: محمدحسن اتفاق

ساختمان مسکونی لیونا، تهران

دفتر معماری بوژگان — حامد بدری احمدی

لیونا یکی از بی‌شمار پروژه‌های ۶۰ درصدی این شهر است؛ ساختمان‌هایی که در کنار هم شهر را می‌سازند و بعضاً معماری در زیر سایه اقتصاد دیده نمی‌شود. تلاش ما در این‌گونه پروژه‌ها علاوه بر عملکرد و درست بودن، معماری قابل احترام و کیفیت‌آفرینی با رعایت اقتصاد بوده است. بنابراین اگر نگاهی محترم به شهر به عنوان یک کلیت داشته باشیم، قابل اشاعه بودن شاید مهم‌تر از دست‌نیافتنی بودن باشد. با پلان‌های جایگزین و روی‌هم قرارگیری توده‌های فضایی مسکونی متفاوت، فضایی میانی و ناهمگون و عمیق بین توده و خیابان ایجاد شد.

04

محل اجرا: خیابان نیاوران، تهران · زیربنا: ۳۰۷۵ مترمربع · مساحت: ۵۸۴ مترمربع · عکس: محمدحسن اتفاق

ساختمان مسکونی سِپیز، تهران

استودیو صاحب — امیررضا صاحب

موضوع محوری در ساختمان سپیز نحوه اتصال فضای سکونت داخلی (خصوصی) با فضای خیابان و شهر (عمومی) بود. عموماً در این‌گونه، فضای درون و بیرون با دیواری صلب و دوبعدی از هم جدا می‌شوند. اما ساختمان سپیز تلاشی برای ایجاد و تقویت ایده فضای بینابینیِ درون و بیرون بود. با طراحی پلان‌های جایگزین و روی‌هم قرارگیری توده‌های فضایی سکونتی متفاوت، فضایی میانی و ناهمگون و عمیق بین توده و خیابان ایجاد شد. نشیمن و آشپزخانه در تعامل مستقیم با فضای میانی اصلی قرار گرفت و با پنجره‌های سرتاسری امکان یکی شدن این دو فضا فراهم شد.

05

محل اجرا: صفائیه، یزد · زیربنا: ۱۲۷۲ مترمربع · مساحت: ۴۰۵ مترمربع · عکس: نازلی جعفربیگی، پدرام جعفربیگی

ساختمان مسکونی سیدار۲، یزد

مهندسان مشاور سیزان، خوانش معماری و شهر — نازلی و پدرام جعفربیگی

طراحی و ساخت پروژه سیدار۲ با رویکرد زندگی بین‌نسلی پاسخ به این تضاد اجتماعی است که روند طراحی و ساخت یک آپارتمان چگونه باید در نظر گرفت که همانند گذشته نسل‌های مختلف یک خانواده در کنار هم زندگی کنند. زمین دارای سه وجه آزاد با نورگیری‌های شمالی، جنوبی و غربی بوده. امتداد اصلی زمین با تامین نور غرب و به موازات قرارگیری در محور دید به دخمه زرتشتیان (برج‌های خاموش) به عنوان یک نشانه در سایت طراحی قرار گرفت. تراس اصلی با دید به دخمه زرتشتیان و فضای نشیمن خانواده در قلب ساختمان قرار گرفت. با ایجاد گودال باغچه که یکی از الگوهای اصلی در بافت تاریخی یزد است، علاوه بر تامین نور برای واحد زیرزمین، فضایی امن برای خانواده‌ها و بازی بچه‌ها پیش‌بینی شد.

06

محل اجرا: میدان هفت تیر، خیابان قائم مقام فراهانی، تهران · زیربنا: ۱۷۸ مترمربع · مساحت: ۳۵۴ مترمربع · عکس: استودیو دید

زیرزمین خانه شماره صد، تهران

دفتر معماری زند حریرچی — زند حریرچی، محمدرضا نورمحمدی

بافت اصیل (قدیمی) تهران مهم‌ترین سند هویتی این شهر است و احیای آن اصلی‌ترین راه برای حفظ این هویت. هر خانه بافت اصیل تهران در خود داستان‌ها و خاطراتی از گذشته دارد و بازِ زنده‌سازی‌اش به منزله بازگویی این داستان‌ها برای مردمان امروز و فرداست. در این پروژه، مسئله اصلی ما نه تنها بازسازی و احیای یک فضا، بلکه رسیدن به یک الگوی ساختاری منعطف، چندوجهی و قابل گسترش برای ترمیم سکونت در سطح زیرین شهر (زیرزمین‌ها) بود. این الگو به ما امکان می‌دهد با تغییر نیازها و شرایط، ساختار را به‌روز کنیم و ضمن حفظ هویت فرهنگی و تاریخی، جداره شهری را زنده نگه داریم.