محل اجرا: خیابان دولت، خیابان نعمتی، بنبست مهریزی، پلاک ۹، تهران
کارفرما: امیر میرشمیرانی
طراحی و نظارت: نوید نصرالهزاده
اجرا: امیر میرشمیرانی
سازه: حمید حسینی
تأسیسات برقی: مهرداد حمیدیان · تأسیسات مکانیکی: علی عاقلی
گرافیک: لیلی آموشاهی
عکس: اشکان یداللهی، لیلی آموشاهی
زیربنا: ۲۴۸ مترمربع · مساحت: ۱۰۱ مترمربع
امروز زندگی شهری به سمت سکونت در آپارتمانهایی بریده از طبیعت پیش رفته است؛ واحدهایی که بسیاری از کیفیتهای یک فضای زیست را قربانی کردهاند. خانه حنا تجربهای است در ساختن خانهای در گفتگو با نور و طبیعت که با وجود قرار گرفتن در زمینی کوچک، بتواند تجربه زندگی دلنشینی را برای ساکنانش فراهم کند.
در ابتدا کارفرما قصد داشت با انگیزهای اقتصادی، آپارتمان دو یا سه واحدی در زمینی صدمتری به ابعاد ۵ در ۲۰ متر، در تفکیکیهای متراکم تاریخی محله خیابان دولت تهران بسازد. پس از بررسی سایت و زمینه پروژه، ایده ساخت یک خانه مستقل — خانهای که از طریق چیدمان عمودی بخشهایش بتواند تنوع فضایی و بصری پویایی ایجاد کند — به کارفرما پیشنهاد شد. در نهایت با موافقت کارفرما، طراحی خانهای برای سکونت خودش آغاز شد. خانه حتی نام خود را از یکی از کوچکترین ساکنانش گرفت! نامی که با رنگ خانه نیز قرابتی داشت.
شکل کشیده و عرض باریک زمین که از سه طرف محصور بود، خانه را به عقبنشینی از همسایه شمالی واداشت تا نور و هوای تازه به تعداد بیشتری از فضاها برسد. با قرار دادن گردش عمودی در مرکز خانه، آرایش فضاها برای دستیابی به بهترین دسترسی ممکن به نور تقویت شد.
در مواجهه با خانه، ترکیب خوی گرم آجر با حجمهای ساده ساختمان، وعده محیطی گرم و صمیمی میدهد. پنجرهها با سادگی در کنار آجر بر بدنه بیرونی ظاهر میشوند و به مصالح اصلی اجازه ابراز وجود میدهند. خانه همچنین از کاشیهای کوچک رنگی دستساز و چوب بهره میبرد تا حس سکونت و پیوند با خاطرات را تقویت کند.
دیوار آجری که از پایینترین تراز خانه تا جانپناههای آجری بام امتداد مییابد — و پیوند بیرون و درون پروژه را پررنگتر میکند — پسزمینه راهپله شده است. نوری که از سقف شیشهای راهپله بر این دیوار میتابد، بازی نور و زمان را به فضا میافزاید.
نورگیر خانه که آن هم با آجر پوشیده شده، دو تراس و یک فلاورباکس فلزی معلق را در خود جای داده که ضمن عبور دادن نور، فرصت گفتگوی فضاهای درونی و بیرونی خانه را فراهم میکنند. تراسها در نما نیز شکلهای دیگری به خود میگیرند. دو قاب فلزی فضاهای کوچکی برای ارتباط ساکنان با محیط بیرون عرضه میکنند، در حالی که تراس بزرگتری اتاق نشیمن را به چنار بزرگ مجاور خانه پیوند میدهد.
آشپزخانه برای جای دادن فضای غذاخوری در درون خود، کابینتهایش را پشت درهای بدون درز پنهان کرده که رنگ سبزشان با گیاهان حیاط همنشینی میکند.
خانه در بام و حیاطش ترکیبی از فضاهای باز، بسته و نیمهباز واسط میسازد تا — بهویژه در بام — حرکت میان این بخشها ساکنان را به تجربه احساسات متنوعی قادر سازد. پوشش آجری سطوح انسجام خانه را در طول این حرکت حفظ میکند و سقف و دیوارهای شفاف راهپله فضای درون را به بیرون متصل میسازند.
در بخش شمالی بام، استخر کوچک و جکوزی قرار گرفته که با پوشش گیاهی و دیواره حصیری چوبی، حریم خصوصی خود را تأمین میکنند. خانه در گشودگیاش به سوی نور سخاوتمندانه آغوش باز میکند و تناسبات پنجرهها بهگونهای شکل گرفته که فضاهای محدود ساختمان در کنار شیشههای تکجداره وسیع به فضاهای بیرونی گسترش مییابند و همزمان بستری برای تبادل سبزینگی میان درون و بیرون ایجاد میکنند. این پنجرههای بزرگ از تراسهای کوچک کناری برای دسترسی نظافت بهره میبرند و افزون بر آن، با جانپناههایی به ارتفاع مناسب، امکان شکلگیری نشیمنگاههایی در کنار خود را فراهم میآورند.
