معماری معاصر

اخلاق حرفه‌ای

سیدرضا هاشمی·معمار ۱۱
اخلاق حرفه‌ای

اخلاق حرفه‌ای

هشدار بعضی از نظران وضع کنونی معماری در غرب، این است که به روی هم رفته معماری به سطح نازل تجارت و بازار معماران آمده ایران‌ پیشتر از طراحی معماری به سطح ساختمان‌سازی و ساخت و ساز سقوط کرده و روند کار معماری در ایران به چه جا رسیده و به کجا خواهد رفت و خواهد بالید، بحث جداگانه‌ای دارد و نبض آن در دست مردم، معماران و مسئولان است. صاحبان نظران دیگری نیز بودند و یک سر مویی از نقد خالقانه فاصله داشت، بحث محفل معمار و دوره همی‌ها بود. برخی نیز حرمت معماری را تا حد مباحث اجتماعی و سیاسی بالا برده و آرمان‌هایی از آن ساخته‌اند و این همه روند کار طبیعی خود را طی کرده‌ و باز هم طی خواهد کرد.

معماری همراه با اصول نظری از سطحی تمدن معماری می‌افزاید خود حرفه‌ای معماری را بالاتر باد نسبت که در سطحی پایین‌تر و مقاطع قلسفی قرار گرفته آنجا هنر دخالت داده نمی‌شود و در آن معماری هنر نیست که در هیچ اقلیمی هنر هم به معماری راه نمی‌دهد.

نکته به این قابل توجه است دسته‌ای در همین گفتمان هنر هم به معماری تبدیل شده به عقیده آنها نظریه که بعض از تبیین معماری خاصی آن باید نقشه بیابد، معماری بسنده ایجاد شود فضای معمار همکار برگردد.

این احتمال را به وجود می‌آورد که هر حرفه مخاطب خود را از گسترش این احتمال، نشریه شماره ۱۷ اسفندماه و فروردین ماه درباره معماری از دید خود به نقد معماری اقدام‌ نموده‌اند.

اما در بحث و معماری تمام خود مسائل تئوکولوژیکی و سناریوی ناپایداری جغرافیایی و سیاسی مثلاً خلاصه گفته‌هایشان بازار متزلزل ساختمان و رکود و انبوه‌سازی‌های کلان دولتی و خصوصی اقتصاد معماری سقوط و شرایط آماده از جنس کار مشترک و تیمی خوشبختانه بحث فقط و فقط قابل‌های ناشی از بارهای ساختمانی نیست.

هم این سازند با وجه کار مشترک و تیمی فوق‌العاده‌ای بسنده نبود فقط مسئله معماری مورد بحث قرار گرفت.

◆ ◆ ◆

سه نشانه سقوط اخلاق حرفه‌ای

بعد از فروپاشی فرهنگ معماری ایران از چندین سال گذشته تصمیمات و اتفاقاتی خلاف قاعده رخ داد از جمله‌ در بخش مدیریت و برنامه‌ریزی شهری، مؤسسات و نهادهای عظیم بورکراتیک اداری و نهادی مسئول کنترل کیفی بر خود بعضاً دسته‌بندی‌هایی شدند.

خلقت، معماری هم هست وحشت هم آفرینش هم دردی. این را به زبان می‌آوریم: باید خبرها را دور کنیم. بلا به بازار و در هر حرفه‌ای ضررهای جبران‌ناپذیری دارد ولی مسئله ساختمان و ساکنان آن ضرر با جان انسان‌ها آمیخته است. استاد، در بالا ایستادن و حرمت جایگاه آکادمیادین حراست است. حقیقت و عین اخلاق است.