آدولف لوس، غریبه آشنا

اﯾنها همه از روى ﯾﮏ نقشه تراشﯿده شده اند. ﯾﮏ مدول براى اندازه ﮔﯿرى داشته اند. ما سﯿستم »مترﯾﮏ« را در زمان ناﭘلئون اختراع ﮐردﯾم و شما ﭘﯿش تر آن را داشته اﯾد. براى ﮐامل ﮐردن صحبت هاى لوﯾى ﮐان...، بخشى از مطالعات برادرم فرخ در همﯿن راستا، ﯾعنى ابعاد و اندازه هاى ستون ها و ارتفاع آنها را ماﯾل هستم براى روشن شدن مسائل هندسى ﮐه در نقشه هاى تخت جمشﯿد از آن استفاده شده است در اﯾنجا بﯿاورم. فرخ دﮐتراى معمارى از دانشﮕاه فلورانس دارد. »آﭘادانا هم، زﯾباﯾى خودش را داشت. زﯾباﯾى ﯾعنى »واقعﯿت«، و عشق در جستجوى واقعﯿت است، اما اﮔر واقعﯿت لمس نشود، زﯾباﯾى و شﮑوفاﯾى و عشق نﯿز به وجود نمى آﯾد.« لوﯾى ﮐان مى ﮔوﯾد؛ »در زمان طراحى در فﮑر زﯾباﯾى نباشﯿد، سعى ﮐنﯿد حجم ها را در رابطه با عملﮑرد آنها درست توزﯾع ﮐنﯿد، زﯾباﯾى در آن نهفته مترى ستون ها برآمده از ضرﯾب تناسبى از ﭘلن 19/80 است.« ارتفاع عجﯿب تناسب طلﯾى است و عمق اﯾوان ها از 1/618 است. عدد فى1در عدد فى عرض و طول ﭘلن حاصل شده است. 2 رادﯾﮑال آﭘادانا، زﯾباﯾى خودش را داشت تا به رخ نماﯾندﮔانى بﮑشد ﮐه با فرهنﮓ و دانش و زبان هاى ﮔوناﮔون از راه دور مى رسند، و آنها را مات و مبهوت و عاشق اما برخلف ﭘارتنون، - براى اﯾن بود ﮐه ﮐان مات و مبهوت شده بود- خود ﮐند در آﭘادانا، نماﯾندﮔان ملل به درون آن، راه داشتند و زبان و خط آرامى، مﯿخى و فنﯿقى به آنها ﮐمﮏ مى ﮐرد بدون مترجم با هم ارتباط برقرار ﮐنند. آﭘادانا به معنى »آغاز راه بزرگ و بلند« است. در ﭘانتئون روم باستان فقط اشرافﯿت حﮑومت روم، وارد مى شدند تا دولت«هاى ﯾونان را ﯾﮑجا ﮔرد هم ببﯿنند.- خداﯾان ﭘراﮐنده »شهر در اﯾنجا...، بعد از نﮕاه لوﯾى ﮐان به ﮐاخ صد ستون، نظرﯾات، تأسف ها و در فﮑر فرو رفتن هاﯾش و سﮑوت ممتدش...، ما را هم به اﯾن فﮑر انداخت ﮐه ﭘس از ده ها، صدها، و هزارها بار ﮐه به تخت جمشﯿد نﮕاه ﮐرده اﯾم، امروز به اﯾن نتﯿجه برسﯿم ﮐه، بدون شﮏ و با اطمﯿنان ﮐامل، بﮕوﯾﯿم ﮐه تخت جمشﯿد ﭘﯿش از شروع به ﮐار »ﯾﮏ سنارﯾو«ى نوشته شده حتى با نقشه ها و نظرﯾات ﮔوناﮔون، داشته است. شاﯾد به تخت جمشﯿد رفتن و نظر افﮑندن به آنﭽه ساخته شده و تمام نقش برجسته هاﯾش ﮐه داستانى را به تصوﯾر آورده، ما را ﯾﮏ جا در زمانى ﮐوتاه به اﯾن نتﯿجه نرساند ﮐه با بررسى تصاوﯾر، نقشه ها، نوشته ها و تحلﯿل ها، عظمت هنرها، داستان ها، در تصوﯾرها از »رعاﯾا«ى سرزمﯿن هاى مختلف ﮐه در زمان هاى مشخص با لباس هاى محلى و هدﯾه هاى خود به حضور »شاهنشاه« اﯾران مى رسﯿدند را احساس ﮐنﯿم، درك ﮐنﯿم، شﮕفت زده شوﯾم و وجود ﮐاخ صد ستون را با آن عظمت منطقى، ستاﯾش ﮐنﯿم. بى جهت نبود ﮐه لوﯾى ﮐان در ﯾﮏ سﮑوت ممتد، در اندﯾشه »اﯾن عظمت« به فﮑر فرو رفته بود، و مى ﮔفت: »بى همتاست«. ﭘانوشت: از اعداد »فﯿبوناﭼى« است. 1/618 عدد فى-1 دروازه شرقى ﮐاخ صد ستون، عﮑس افشﯿن بختﯿار .88 جنوبى ﮐاخ صد ستون ، منبع: باغ نظر، شماره ﯾازده، بهار و تابستان-بازسازى نماى روبه رو از برش شمالى جنوبى ﮐاخ صد ستون-بازسازى سه بعدى برش شمالى