مهمانسراهای دوره قاجار در قزوین
در دوره فرمانروایی پادشاهان قاجار به دلیل نزدیکی قزوین به پایتخت و به واسطه چهارراهبودن جایگاه جغرافیایی، سفرا و میهمانان رسمی و غیررسمی دولتی اغلب مدتی را در مسیر سفر خود به تهران در قزوین اقامت میکردند. آنها عمدتاً در این ساختمانهای مجلل اقامت میگزیدند که تحول مفهوم قدیمی مهمانسرا را در طول دورهای ۱۵۰ ساله نشان میدهند.
کاروانسرای سعدالسلطنه
کاروانسرای سعدالسلطنه نزدیک دروازه تهران، نمونهای عالی از کاروانسرای درونشهری است که در اواسط دوره قاجار با بیش از ۳۲ حجره و حیاطی به ابعاد تقریبی ۴۵ در ۴۵ متر ساخته شد. این آخرین و مهمترین کاروانسرایی بود که در محدوده یک شهر بنا شد. متأسفانه بخش عمده آن به دلیل توسعه خیابان تخریب شده است.
مهمانسرای قزوین
مهمانسرای قزوین که در حساب میرزا جانی دنبلی توصیف شده، در سال ۱۲۹۸ قمری در دوره ناصرالدین شاه ساخته شد و در واقع نوعی بنا بین کاروانسراهای سنتی و هتلهاست. این مهمانسرا نقشه هتلهای امروزی را ندارد. در واقع بر اساس سبک عمارتهای ایرانی با تغییراتی طراحی شده است. این مهمانسرا تخریب شده است.
گراند هتل
گراند هتل که توسط یکی از بازرگانان زرتشتی قزوین به نام اربابکیخسرو شاهرخ ساخته شد، نمایی دارد که الگوی معماری آن کاملاً اروپایی است. ساختمان از خیابان، بنایی دو طبقه است و بالکنی چوبی دارد در حالی که نما از آجر است. سقف شیروانی گالوانیزه با لبههای لمباردی، آبراهها و عصاهای تزیینی دارد که یادآور معماری اواخر قاجار و اوایل پهلوی است. این سبک بعدها در ساختمانهای متعددی که در دوره رضاشاه در شهرهای دیگر ساخته شد، ظاهر گردید.
این هتل هنوز یکی از ساختمانهای زیبای قزوین است. علیرغم همه آسیبها، اکنون فرآیند حفاظت و مرمت آن توسط سازمان میراث فرهنگی ایران آغاز شده است.